Giáo án Sinh học Lớp 9 - Tiết 28: Thực hành Quan sát thường biến - Năm học 2016-2017

Tuần 14 Ngày soạn 02/11/2016
Tiết 28 Ngày dạy 18/11/2016 
Bài 27 THỰC HÀNH: QUAN SÁT THƯỜNG BIẾN 
I- MỤC TIÊU
 1. Kiến thức
 - Qua tranh ảnh và mẫu vật sống, nhận biết được một số thường biến phát sinh ở một số đối tượng thường gặp.
 - Qua tranh ảnh, phân biệt được sự khác nhau giữa thường biến và đột biến.
 - Qua tranh ảnh và mẫu vật sống, rút ra được:
 + Tính trạng chất lượng phụ thuộc chủ yếu vào kiểu gen, không hoặc rất ít chịu tác động của môi trường.
 + Tính trạng số lượng thường chịu ảnh hưởng nhiều của môi trường.
 2. Kĩ năng
 - Kĩ năng cơ bản: Thu thập tranh ảnh, mẫu vật liên quan đến thường biến.
 - Kĩ năng sống: + Kĩ năng hợp tác, ứng xử / giao tiếp trong nhóm.
 + Kĩ năng thu thập và xử lí thông tin.
 + Kĩ năng quản lí thời gian, đảm nhận trách nhiệm được phân công. 
 3. Thái độ
 Hứng thú với môn học.
II- CÁC PHƯƠNG PHÁP/ KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC CÓ THỂ SỬ DỤNG
 - Thực hành – quan sát.
 - Hoàn tất một nhiệm vụ.
III- PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
 1. Giáo viên: + Tranh ảnh minh họa thường biến. 
 + Ảnh chụp chứng minh thường biến là biến dị không di truyền được.
 + Ảnh chụp minh họa ảnh hưởng khác nhau của cùng một điều kiện môi trường đối với tính trạng số lượng và tính trạng chất lượng.
 2. Học sinh: + Xem bài trước ở nhà.
 + Chuẩn bị mẫu vật: Mầm khoai lang mọc trong tối và ngoài sáng, thân cây rau dừa nước mọc ở mô đất cao và trải trên mặt nước.
IV- TIẾN TRÌNH LÊN LỚP 
 1. KTBC 
 2. Bài mới 
 * Khám phá: Để hiểu rõ hơn về những tác động của môi trường đến đời sống sinh vật, để phân biệt được thường biến và đột biến, chúng ta cùng thực hành tìm hiểu, quan sát những dạng thường biến.
 * Kết nối:
Hoạt động 1: 1- QUAN SÁT TRANH, ẢNH MINH HỌA THƯỜNG BIẾN
HOẠT ĐỘNG CỦA GV
HOẠT ĐỘNG CỦA HS
NỘI DUNG
- Yêu cầu HS quan sát tranh, ảnh, mẫu vật các đối tượng đã chuẩn bị.
- Yêu cầu HS các nhóm thực hiện theo nội dung:
 + Nhận biết thường biến phát sinh dưới ảnh hưởng của ngoại cảnh.
 + Nêu các nhân tố tác động gây thường biến.
- Gọi đại diện nhóm báo cáo kết quả thu được.
- GV chốt lại kiến thức.
- HS quan sát tranh, ảnh, mẫu vật đã chuẩn bị.
- HS thực hiện theo nhóm, thống nhất ý kiến:
à Nhận biết thường biến.
à Ánh sáng, độ ẩm.
- Đại diện nhóm báo cáo.
 Nhóm khác nhận xét.
- HS lắng nghe.
1. Quan sát tranh, ảnh minh họa thường biến
 Quan sát và nhận biết các thường biến.
Hoạt động 2: 2- PHÂN BIỆT THƯỜNG BIẾN VÀ ĐỘT BIẾN
HOẠT ĐỘNG CỦA GV
HOẠT ĐỘNG CỦA HS
NỘI DUNG
- GV hướng dẫn HS quan sát trên đối tượng là lá cây mạ ở ven bờ và trong ruộng.
- Yêu cầu HS thảo luận, trả lời các câu hỏi:
 + Sự sai khác giữa hai cây mạ mọc ở 2 vị trí khác nhau ở vụ thứ nhất thuộc thế hệ nào ?
 + Các cây lúa được gieo từ hạt của 2 cây trên có khác nhau không ? Rút ra nhận xét ?
 + Tại sao cây mạ ven bờ phát triển tốt hơn cây trong ruộng ?
 Phân biệt thường biến và đột biến.
- GV chốt lại kiến thức.
- HS quan sát, lắng nghe và theo dõi.
- HS thảo luận theo nhóm, thống nhất ý kiếnphát biểu:
à Hai cây lúa thuộc thế hệ thứ nhất (biến dị trong đời sống sống cá thể).
à Con của chúng giống nhau (biến dị không di truyền).
à Do điều kiện dinh dưỡng khác nhau.
à HS nhận dạng được thường biến và đột biến.
Nhóm khác nhận xét, bổ sung
- HS lắng nghe và ghi nhận.
2. Phân biệt thường biến và đột biến
 Nhận dạng thường biến và đột biến.
Hoạt động 3: 3- QUAN SÁT ẢNH CHỤP MINH HỌA ẢNH HƯỞNG KHÁC NHAU CỦA CÙNG MỘT ĐIỀU KIỆN MÔI TRƯỜNG ĐỐI VỚI 
TÍNH TRẠNG SỐ LƯỢNG VÀ TÍNH TRẠNG CHẤT LƯỢNG
HOẠT ĐỘNG CỦA GV
HOẠT ĐỘNG CỦA HS
NỘI DUNG
- Yêu cầu các nhóm HS quan sát ảnh 2 luống su hào của cùng một giống nhưng điều kiện chăm sóc khác nhau.
- Yêu cầu các nhóm cho biết:
 + Hình dạng củ của hai luống có khác nhau không ?
 + Kích thước của các củ su hào ở 2 luống khác nhau ntn ?
 Rút ra nhận xét ?
- GV chốt lại ý đúng.
- HS quan sát ảnh 2 luống su hào cùng một giống, điều kiện chăm sóc khác nhau.
- HS của nhóm thống nhất ý kiếnphát biểu:
à Hình dạng giống nhau (tính trạng chất lượng).
à Chăm sóc tốt : củ to.
 Ít chăm sóc: củ nhỏ.
à Tính trạng chất lượng phụ thuộc vào kiểu gen.
 Tính trạng số lượng phụ thuộc vào điều kiện sống.
 Nhóm khác nhận xét.
- HS lắng nghe và ghi nhận.
3. Quan sát ảnh chụp minh họa ảnh hưởng khác nhau của cùng một điều kiện môi trường đối với TTSL và TTCL
 Nhận xét tính trạng chất lượng và tính trạng số lượng.
Hoạt động 4: 4- BÁO CÁO THU HOẠCH
HOẠT ĐỘNG CỦA GV
HOẠT ĐỘNG CỦA HS
NỘI DUNG
- Cho các nhóm HS thu dọn vệ sinh PTN.
- Yêu cầu HS viết bản báo cáo thu hoạch: Nhận xét về:
 + Ảnh hưởng của môi trường đối với tính trạng số lượng và tính trạng chất lượng.
 + Sự khác nhau giữa thường biến và đột biến.
- GV thu bài báo cáo.
- Các nhóm HS thu dọn vệ sinh PTN.
- HS viết báo cáo thu hoạch theo mẫu.
- HS nộp bài.
4. Báo cáo thu hoạch
Bài báo cáo
thu hoạch
 3. Củng cố - Luyện tập	
 * Thực hành/ luyện tập: 
 - GV nhận xét thái độ, tinh thần học tập của các nhóm HS.
 - GV tuyên dương nhóm chuẩn bị chu đáo và có chất lượng.
 ( GV chấm điểm thực hành của nhóm và bài thu hoạch lấy điểm kiểm tra thực hành 15 phút).
 * Vận dụng: 
 4. Dặn dò - Hướng dẫn HS tự học ở nhà
 - Xem trước bài 28: mục I, II. 
V- Bổ sung của đồng nghiệp và bản thân
..
..
..
..
..