Bộ đề thi học sinh giỏi cấp tỉnh môn Hóa học Lớp 9

Së Gi¸o dôc và §µo t¹o
Th¸i B×nh
§Ò thi chän häc sinh giái líp 9 THCS n¨m häc 2012-2013
Môn: Hãa häc
Thời gian làm bài: 150 phút (không kể thời gian giao đề)
Cho biết nguyên tử khối: H=1; C=12; O=16; Na=23; Mg=24; Al=27; S=32; Cl=35,5; K=39; Ca=40; Mn=55; Fe=56; Cu=64; Zn=65; Ba=137.
Câu 1. (2,0 điểm) 
Cho các dung dịch sau: Ba(NO3)2, K2CO3, MgCl2, KHSO4 và Al2(SO4)3. Những cặp dung dịch nào phản ứng được với nhau? Viết phương trình hóa học minh họa.
Câu 2. (2,0 điểm) 
Cho 10 gam oxit của kim loại M có hóa trị II tác dụng vừa đủ với dung dịch H2SO4 24,5% thu được dung dịch muối có nồng độ 33,33% (dung dịch A). Làm lạnh dung dịch A thấy có 15,625 gam chất rắn X tách ra, phần dung dịch bão hòa có nồng độ 22,54% (dung dịch B). Xác định kim loại M và công thức chất rắn X.
Câu 3. (2,0 điểm) 
Cho các kim loại sau: Ba, Mg, Al, Ag. Chỉ dùng một dung dịch axit, hãy trình bày phương pháp hóa học để phân biệt các kim loại trên? Viết phương trình hóa học minh họa.
Câu 4. (3,0 điểm) 
Cho 16 gam hỗn hợp X chứa Mg và kim loại M vào dung dịch HCl dư, sau khi phản ứng kết thúc thu được 8,96 lít khí H2 (đktc). Cũng 16 gam hỗn hợp X ở trên tan hoàn toàn trong dung dịch H2SO4 đặc nóng dư thu được dung dịch Y và 11,2 lít khí SO2 (đktc) duy nhất. Viết phương trình hóa học xảy ra và xác định kim loại M.
Câu 5. (2,0 điểm) 
Nung nóng hỗn hợp gồm CuO, Fe3O4, Fe2O3, CaO và cacbon dư ở nhiệt độ cao (trong chân không) đến khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn thu được chất rắn A và khí B duy nhất. Cho chất rắn A vào dung dịch HCl dư thu được chất rắn X, dung dịch Y và khí H2. Cho chất rắn X vào dung dịch H2SO4 đặc, nóng, dư thấy X tan hết. Viết các phương trình hóa học xảy ra.
Câu 6. (3,0 điểm) 
Đốt cháy hết m gam cacbon trong oxi thu được hỗn hợp khí A gồm CO và CO2. Cho hỗn hợp khí A đi từ từ qua ống sứ đựng 23,2 gam Fe3O4 nung nóng đến phản ứng kết thúc thu được chất rắn B chứa 3 chất (Fe, FeO, Fe3O4) và khí D duy nhất. Hấp thụ hoàn toàn khí D bởi dung dịch Ba(OH)2 thu được 19,7 gam kết tủa và dung dịch X. Đun nóng dung dịch X thu thêm 14,775 gam kết tủa nữa thì kết thúc phản ứng. Cho toàn bộ chất rắn B vào dung dịch CuSO4 dư, sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn thì lượng CuSO4 đã phản ứng là 0,03 mol; đồng thời thu được 21,84 gam chất rắn E.
1. Viết phương trình hóa học xảy ra.
2. Tính m và tỉ khối của A so với H2.
Câu 7. (3,0 điểm) 
1. A và B là hai hợp chất hữu cơ chứa vòng benzen có công thức phân tử lần lượt là C8H10 và C8H8.
a. Viết công thức cấu tạo có thể có của A và B.
b. Viết phương trình hóa học dưới dạng công thức cấu tạo xảy ra (nếu có) khi cho A và B lần lượt tác dụng với H2 dư (Ni, to); dung dịch brom.
2. Hỗn hợp khí A gồm 0,2 mol axetilen; 0,6 mol hiđro; 0,1 mol vinylaxetilen (CH≡ C-CH=CH2, có tính chất tương tự axetilen và etilen). Nung nóng hỗn hợp A một thời gian với xúc tác Ni, thu được hỗn hợp B có tỉ khối hơi so với hỗn hợp A là 1,5. Nếu cho 0,15 mol hỗn hợp B sục từ từ vào dung dịch brom (dư) thì có m gam brom tham gia phản ứng. Tính giá trị của m.
Câu 8. (3,0 điểm) 
Hỗn hợp A gồm hai hiđrocacbon mạch hở: CnH2n (n ≥ 2) và CmH2m-2 (m ≥ 2). 	
1. Tính thành phần phần trăm theo số mol mỗi chất trong hỗn hợp A, biết rằng 100 ml hỗn hợp này phản ứng tối đa với 160 ml H2 (Ni, t0). Các khí đo ở cùng điều kiện về nhiệt độ và áp suất.
2. Nếu đem đốt cháy hoàn toàn một lượng hỗn hợp A rồi hấp thụ toàn bộ sản phẩm cháy bằng nước vôi trong, thu được 50 gam kết tủa và một dung dịch có khối lượng giảm 9,12 gam so với dung dịch nước vôi trong ban đầu và khi thêm vào dung dịch này một lượng dung dịch NaOH dư lại thu được thêm 10 gam kết tủa nữa. Tìm công thức phân tử và viết công thức cấu tạo của hai hiđrocacbon trong hỗn hợp A. 
--- HẾT ---
Họ và tên thí sinh:.............................................................. Số báo danh: ...................
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
THÁI BÌNH
KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9 THCS NĂM HỌC 2012-2013
HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ BIỂU ĐIỂM MÔN HÓA HỌC
(Gồm 5 trang)
Câu
Nội dung
Điểm
Câu 1
(2,0 đ)
- Các cặp dung dịch phản ứng được với nhau là : 
Ba(NO3)2 và K2CO3; Ba(NO3)2 và KHSO4; Ba(NO3)2 và Al2(SO4)3; 
K2CO3 và MgCl2; K2CO3 và KHSO4; K2CO3 và Al2(SO4)3.
- Các phương trình hóa học xảy ra :
Ba(NO3)2 + K2CO3 → BaCO3 + 2KNO3
Ba(NO3)2 + KHSO4→ BaSO4 + HNO3 + KNO3 
(hoặc Ba(NO3)2 + 2KHSO4→ BaSO4 + 2HNO3 + K2SO4) 
3Ba(NO3)2 + Al2(SO4)3→ 3BaSO4 + 2Al(NO3)3
K2CO3 + MgCl2→ MgCO3 + 2KCl
K2CO3 + 2KHSO4 → 2K2SO4 + CO2 + H2O
(hoặc K2CO3 + KHSO4 → K2SO4 + KHCO3)
3K2CO3 + Al2(SO4)3 + 3H2O → 2Al(OH)3 + 3K2SO4 + 3CO2
0,5 điểm
1,5 điểm
Câu 2
(2,0 đ)
Xác định M
Đặt số mol của oxit của kim loại M (MO) là x mol. 
 MO + H2SO4 → MSO4 + H2O
 mol x x x
Khối lượng dung dịch H2SO4 là : (gam)
Theo bảo toàn khối lượng : moxit + mddaxit = mddA
 → mddA = 10 + 400x (gam)
Nồng độ % của dung dịch muối: C% = .100% =33,33% (1)
Theo bài ra, ta có: (M +16)x = 10 (2)
Giải hệ (1) và (2), ta có: x = 0,125 và M = 64 và kim loại cần tìm là Cu.
Xác định chất rắn X
- Gọi công thức của chất rắn X là: CuSO4.nH2O, số mol tương ứng là a.
- Khối lượng CuSO4 trong dd A là: 0,125.160 = 20 (gam)
- Khối lượng dd A là: mddA = 10 + 400.0,125 = 60 (gam)
- Khối lượng dd B là: mddB = mddA – mX = 60 – 15,625 = 44,375 (gam)
Ta có: C%(ddB) = 
→ a 0,0625 → 0,0625(160 + 18n) = 15,625 → n= 5
Vậy công thức của X là: CuSO4.5H2O
0,5 điểm
0,5 điểm
0,5 điểm
0,5 điểm
Câu 3
(2,0 đ)
Lấy một lượng nhỏ mỗi kim loại cho vào 4 ống nghiệm đã có sẵn dung dịch H2SO4 loãng.
- Kim loại không phản ứng là Ag
- Kim loại phản ứng tạo kết tủa trắng và có bọt khí thoát ra là Ba
Ba + H2SO4 → BaSO4 + H2
- Kim loại phản ứng tạo khí và không tạo kết tủa trắng là Mg, Al
Mg + H2SO4 → MgSO4 + H2
2Al + 3H2SO4 → Al2(SO4)3 + 3H2
Thu lấy 2 dung dịch muối tương ứng là : MgSO4 và Al2(SO4)3 
Cho Ba vào dung dịch H2SO4 loãng đến khi kết tủa không tăng them, ta tiếp tục cho thêm 1 lượng Ba để xay ra phản ứng : Ba + 2H2O → Ba(OH)2 + H2
Lọc bỏ kết tủa thu được dung dịch Ba(OH)2.
Cho dung dịch Ba(OH)2 dư vào các dung dịch muối MgSO4 và Al2(SO4)3
 + Xuất hiện kết tủa trắng tan một phần trong dung dịch Ba(OH)2 dư là dung dịch Al2(SO4)3, suy ra kim loại tương ứng là Al.
 3Ba(OH)2 + Al2(SO4)3 → 3BaSO4 + 2Al(OH)3
 Ba(OH)2 + 2Al(OH)3 → Ba(AlO2)2 + 4H2O
 + Xuất hiện kết tủa trắng không tan trong dung dịch Ba(OH)2 dư là dung dịch MgSO4, suy ra kim loại tương ứng là Mg.
 Ba(OH)2 + MgSO4 → BaSO4 + Mg(OH)2
0,5 điểm
0,5 điểm
1,0 điểm
Câu 4
(3,0 đ)
Đặt số mol của Mg và kim loại M lần lượt là : x và y
Các phương trình hóa học:
 Mg + 2HCl → MgCl2 + H2 
mol x x
 2M + 2nHCl → 2MCln + nH2 (có thể có)
mol y 
 Mg + 2H2SO4 → MgSO4 + SO2 + 2H2O
mol x x
 2M + 2mH2SO4 → M2(SO4)m + mSO2 + 2mH2O
mol y 
Số mol của H2 là : 8,96 : 22,4 = 0,4 mol
Số mol của SO2 là : 11,2 : 22,4 = 0,5 mol
Trường hợp 1. Kim loại M không phản ứng với dung dịch HCl. 
Theo bài ra và các phương trình trên ta có :
 24x + My = 16 (1)
 x = 0,4 (2)
 x + = 0,5 (3)
Từ (1), (2), (3) ta có : M = 32m
 Nếu m = 1 → M = 32 (loại)
 Nếu m = 2 → M = 64 (Cu)
 Nếu m = 3 → M = 96 (loại)
Vậy kim loại M là Cu 
Trường hợp 2. Kim loại M phản ứng với dung dịch HCl.
Theo bài ra và các phương trình trên ta có :
 24x + My = 16 (4)
 x + = 0,4 (5)
 x + = 0,5 (6)
Theo (5) và (6) thấy m > n
n
1
2
m
2
3
3
x
0,3
0,35
0,2
y
0,2
0,1
0,2
M
44 (loại)
76 (loại)
56 (Fe)
Vậy kim loại M là Fe
1 điểm
0,5 điểm
0,5 điểm
0,5 điểm
0,5 điểm
Câu 5
(2,0 đ)
Phương trình hóa học :
- Nung nóng hỗn hợp gồm CuO, Fe3O4, Fe2O3, CaO và cacbon dư ở nhiệt độ cao :
 CuO + Cdư Cu + CO
Fe3O4 + 4Cdư 3Fe + 4CO 
Fe2O3 + 3Cdư 2Fe + 3CO 
CaO + 3Cdư CaC2 + CO
Chất rắn A tác dụng với dung dịch HCl dư :
Fe + 2HCl → FeCl2 + H2
CaC2 + 2HCl → CaCl2 + C2H2
Cho chất rắn X tác dụng với dung dịch H2SO4 đặc, nóng, dư :
C + 2H2SO4đặc CO2 + 2SO2 + 2H2O
Cu + 2H2SO4đặc CuSO4 + SO2 + 2H2O
1,0 điểm
0,5 điểm
0,5 điểm
Câu 6
(3,0 đ)
 1. Các phương trình hóa học xảy ra:
 2C + O2 2CO (1)
 C + O2 CO2 (2)
 Fe3O4 + CO 3FeO + CO2 (3)
 FeO + CO Fe + CO2 (4)
 CO2 + Ba(OH)2 → BaCO3 + H2O (5)
2CO2 + Ba(OH)2 → Ba(HCO3)2 (6) 
Ba(HCO3)2 BaCO3 + CO2 + H2O (7)
Fe + CuSO4 → FeSO4 + Cu (8)
Chất rắn E chứa : Cu, FeO, Fe3O4 
2. Theo các phương trình (1) → (7) :
 → m = 0,25.12 = 3 gam
Chất rắn B chứa: Fe, FeO, Fe3O4 có số mol lần lượt là x, y, z.
Theo các phương trình trên và bài ra ta có:
 x = 0,03
 64x + 72y +232z = 21,84
 x + y + 3z = 
Suy ra : x = 0,03; y = 0,18; z = 0,03
 → mB = mFe + mFeO + mFe3O4 = 21,6 gam
Theo định luật bảo toàn khối lượng :
 mA + mFe3O4 = mB + mCO2
 → mA = 0,25.44 + 21,6 – 23,2 = 9,4 gam
 → Tỉ khối của A so với H2 là: 
1,0điểm
0,5 điểm
0,75điểm 
 0,75 điểm
Câu 7
(3,0 đ)
1. a. Công thức cấu tạo của C8H10 là :
Công thức cấu tạo của C8H8 là : 
b. Phản ứng với H2: Cả A và B đều phản ứng (5 phương trình hóa học)
Phản ứng với dung dịch nước brom: chỉ có B phản ứng (1 phương trình hóa học)
2. Ta có nA = 0,1 + 0,2 + 0,6 = 0,9 mol 
Theo định luật bảo toàn khối lượng : 
 mA = mB
 → nA. = nB. 
 → 
Theo bài ra : → nB = 0,6 mol
 → = nA – nB = 0,9 – 0,6 = 0,3 mol
Vì phản ứng của hiđrocacbon với H2 và với Br2 có tỉ lệ mol giống nhau nên có thể coi H2 và Br2 là X2.
Theo bài ra sản phẩm cuối cùng là các hợp chất hữu cơ trong phân tử chỉ chứa liên kết đơn, ta có phương trình phản ứng:
 CH≡ C-CH=CH2 + 3X2 → CHX2-CX2-CHX-CH2X 
mol 0,1 0,3
 CH≡ CH + 2X2 → CHX2 - CHX2
mol 0,2 0,4
Ta có : + = = 0,3 + 0,4 = 0,7 mol
 → = 0,7 – 0,3 = 0,4 mol
 → số mol Br2 phản ứng với 0,15 mol hỗn hợp B là: 
Vậy khối lượng brom tham gia phản ứng với 0,15 mol hỗn hợp B là:
 (gam)
1 điểm
1 điểm
0,5 điểm
0,5 điểm
Câu 8
(3,0 đ)
1. Vì các khí đo ở cùng điều kiện về nhiệt độ và áp suất do đó tỉ lệ về số mol của các chất bang tỉ lệ về thể tích.
Gọi x, y lần lượt là thể tích của CnH2n và CmH2m-2
Phương trình hóa học tổng quát:
 CnH2n + H2 → CnH2n + 2
 ml x x
 CmH2m - 2 + 2H2 → CmH2m + 2
 ml y 2y
Theo bài ra ta có: x + y = 100 (1’)
 x + 2y = 160 (2’)
 Từ (1’) và (2’) → x = 40; y = 60
Thành phần phần trăm theo số mol của mỗi chất trong hỗn hợp A là:
%nCnH2n = .100% = 40% và %nCmH2m-2 = .100% = 60%
2. Gọi a, b lần lượt là số mol của CnH2n và CmH2m-2. 
Khi đó ta luôn có: = → 3a – 2b = 0 (3’)
Phương trình hóa học xảy ra khi đốt cháy hỗn hợp A:
 CnH2n + O2 → nCO2 + nH2O (1)
mol a na na
 CmH2m-2 + O2 → mCO2 + (m-1)H2O (2)
mol b bm (m-1)b
Số mol CaCO3 ở phản ứng (3) là : nCaCO3 = 50 : 100 = 0,5 mol
Số mol CaCO3 ở phản ứng (5) là : nCaCO3 = 100 : 100 = 0,1 mol
 CO2 + Ca(OH)2 → CaCO3 + H2O (3)
 2CO2 + Ca(OH)2 → Ca(HCO3)2 (4)
 Ca(HCO3)2 + 2NaOH → CaCO3 + Na2CO3 + 2H2O (5)
Từ phản ứng (3) ta có: nCO2 = nCaCO3 = 0,5 (mol)
Từ phản ứng (4) và (5) ta có: nCO2 = 2nCaCO3 = 0,2 (mol)
 Tổng số mol của khí CO2 là : 0,5 + 0,2 = 0,7 (mol) 
Theo bài rat a có :
Độ giảm khối lượng của dung dịch = mCaCO3 ở pu (3) – (mCO2 + mH2O)
 → 9,12 = 50 – (0,7.44 + 18.nH2O) → nH2O = 0,56 (mol)
Theo phản ứng (1), (2) ta có:
 nCO2 = an + bm = 0,7 (4’)
 nH2O = an + b(m – 1) = 0,56 (5’)
Từ (3’), (4’), (5’) ta có : b = 0,14; a = → 2n + 3m = 15
m
2
3
4
5
n
4,5 (loại)
3
1,5(loại)
0(loại)
Vậy công thức phân tử của hai hiđrocacbon là : C3H6 và C3H4
Công thức cấu tạo C3H6 là : CH2=CH–CH3
Công thức cấu tạo C3H4 là : CHºC–CH3 hoặc CH2=C=CH2 
1,0 điểm
1,0 điểm
1,0 điểm
Chú ý: 	1. Học sinh giải cách khác, đúng vẫn cho điểm tối đa.
	2. Viết phương trình phản ứng thiếu điều kiện (nếu có), không cân bằng thì trừ số điểm của phương trình đó.
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐỀ THI CHÍNH THỨC
HẢI DƯƠNG
KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI TỈNH
LỚP 9 THCS NĂM HỌC 2010-2011
MÔN THI: HÓA HỌC 
Thời gian làm bài: 150 phút 
Ngày thi 27 tháng 3 năm 2011
Đề thi gồm 1 trang
Câu 1(2 điểm):
Chất bột A là Na2CO3, chất bột B là Ca(HCO3)2. Viết phương trình hóa học xảy ra (nếu có) khi:
	- Nung nóng A và B.
	- Hòa tan A và B bằng dung dịch H2SO4 loãng.
- Cho CO2 qua dung dịch A và dung dịch B.
- Cho dung dịch Ca(OH)2 vào dung dịch A và dung dịch B.
- Cho A và B vào dung dịch BaCl2.
Có 5 lọ hóa chất khác nhau, mỗi lọ chứa một dung dịch của một trong các hóa chất sau: NaOH, HCl, H2SO4, BaCl2, Na2SO4. Chỉ được dùng thêm phenolphtalein ( với các điều kiện và dụng cụ thí nghiệm có đủ). Hãy trình bày phương pháp hóa học nhận ra 5 hóa chất trên và viết các phương trình phản ứng xảy ra (nếu có).
Câu 2 (2 điểm):
Từ Metan và các chất vô cơ, các điều kiện phản ứng cần thiết có đầy đủ. Hãy viết các phương trình hóa học điều chế: rượu etylic, axit axetic, polietilen, etyl axetat, etylclorua(C2H5Cl), etan (C2H6).
Đốt cháy hoàn toàn một hidrocacbon ở trạng thái khí có số nguyên tử C4. Người ta thu được khí cacbonic và hơi nước theo tỷ lệ thể tích là 1:1 (các chất khí và hơi đo ở cùng điều kiện). Xác định công thức cấu tạo có thể có của hidrocacbon trên.
Câu 3 (2 điểm): Hỗn hợp A gồm hai kim loại Na và Al.
Hòa tan A vào nước dư:
Xác định tỉ lệ số mol để hỗn hợp A tan hết?
Nếu khối lượng A là 16,9 gam cho tan hết trong lượng nước dư thì thu được 12,32 lít khí H2 (đktc). Xác định khối lượng mỗi kim loại trong A?
Cho 16,9 gam hỗn hợp A như trên vào 2 lít dung dịch HCl 0,75M, phản ứng xong thu được dung dịch X. Cho 2 lít dung dịch KOH vào X kết thúc các phản ứng thì thu được 7,8 gam kết tủa. Xác định nồng độ mol/lít của dung dịch KOH đã dùng?
Câu 4 (2 điểm): 
Hòa tan hoàn toàn một lượng kim loại M trong dung dịch H2SO4 loãng có nồng độ 20% (lấy dư 20% so với lượng cần cho phản ứng). Dung dịch thu được có nồng độ của muối tạo thành là 23,68%. Xác định kim loại M?
Nêu phương pháp tách hai muối FeCl2 và CuCl2 ra khỏi hỗn hợp của chúng mà khối lượng không thay đổi. Viết các phương trình phản ứng hóa học xảy ra (nếu có).
Câu 5 (2 điểm): A là hỗn hợp khí (ở điều kiện tiêu chuẩn) gồm ba hidrocacbon (X, Y, Z) có dạng công thức là CnH2n+2 hoặc CnH2n ( có số nguyên tử C 4). Trong đó có hai chất có số mol bằng nhau.
	Cho 2,24 lít hỗn hợp khí A vào bình kín chứa 6,72 lít O2 ở điều kiện tiêu chuẩn rồi bật tia lửa điện để các phản ứng xảy ra hoàn toàn ( giả sử phản ứng cháy chỉ tạo ra CO2 và H2O). Dẫn toàn bộ sản phẩm cháy lần lượt qua bình 1 đựng H2SO4đặc rồi bình 2 đựng dung dịch Ca(OH)2 dư. Thấy khối lượng bình 1 tăng 4,14 gam và bình 2 có 14 gam kết tủa.
Tính khối lượng hỗn hợp khí A ban đầu?
Xác định công thức phân tử của X, Y, Z?
Cho: C=12; Cl =35,5; H = 1; Al = 27; Na = 23; O = 16; Ca = 40; Ba = 137; S = 32; Fe = 56;
Cu = 64; Zn = 65; Ag = 108; Mg = 24.
- - -Hết- - -
Họ tên thí sinh: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . số báo danh: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 
Chữ kí giám thị 1: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Chữ kí giám thị 2: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 
HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI NĂM HỌC 2010-2011
MÔN: HÓA HỌC
Câu
Ý
Hướng dẫn chấm
Điểm
1
1
- Các phương trình hóa học xảy ra là:
+) Ca(HCO3)2 CaCO3 + CO2 + H2O
 CaCO3 CaO + CO2 
0.25đ
+) Na2CO3 + H2SO4 Na2SO4 + H2O + CO2
 Ca(HCO3)2 + H2SO4 CaSO4 + 2H2O + 2 CO2
0.25đ
+) Na2CO3 + CO2 + H2O 2NaHCO3
+) Na2CO3 + Ca(OH)2 CaCO3 + 2NaOH
 Ca(HCO3)2 + Ca(OH)2 CaCO3 + H2O
+) Na2CO3 + BaCl2 BaCO3 + 2NaCl
(Nếu HS coi cho hỗn hợp cùng vào dung dịch BaCl2 mà có thêm phương trình
 Na2CO3 + Ca(HCO3)2 CaCO3 + 2NaHCO3 không cho điểm vì bài không cho “ cùng vào dung dịch BaCl2 “)
0.25đ
0.25đ
2
Lấy một lượng vừa đủ mỗi mẫu hóa chất cho vào các ống nghiệm riêng biệt rồi đánh số thứ tự.
Nhỏ từ từ dung dịch phenolphtalein vào các ống nghiệm chứa các hóa chất nói trên,
+ Nếu ống nghiệm nào hóa chất làm phenolphtalein từ không màu chuyển màu hồng là NaOH
+ Ống nghiệm còn lại không có hiện tượng gì là HCl, H2SO4, BaCl2 và Na2SO4.
0.25đ
 Nhỏ từ từ và lần lượt vài giọt dung dịch có màu hồng ở trên vào 4 ống nghiệm còn lại.
+ Ống nghiệm nào làm mất màu hồng là các dung dịch axit HCl và H2SO4.( Nhóm I)
+ Ống nghiệm nào không làm mất màu hồng là dung dịch muối BaCl2 và Na2SO4.( Nhóm II).
PTHH: NaOH + HCl NaCl + H2O
 2NaOH + H2SO4 Na2SO4 + H2O
0.25đ
Nhỏ một vài giọi dung dịch của một dung dịch ở nhóm I và hai ống nghiệm chứa dung dịch nhóm II
+ Nếu không có hiện tượng gì thì hóa chất đó là HCl. Chất còn lại của nhóm I là H2SO4. Nhỏ dung dịch H2SO4 vào hai ống nghiệm chứa hóa chất nhóm II
- Nếu thấy ống nghiệm nào kết tủa trắng thì ống nghiệm đó chứa dung dịch BaCl2.
- Ống nghiệm còn lại không có hiện tượng gì đó là hóa chất Na2SO4
+ Nếu thấy ống nghiệm nào có kết tủa ngay thì dung dịch ở nhóm I là hóa chất H2SO4, ống nghiệm gây kết tủa BaCl2, ống nghiệm còn lại không gây kết tủa chứa hóa chất Na2SO4. Hóa chất còn lại ở nhóm I là HCl.
PTHH: H2SO4 + BaCl2 BaSO4 ( kết tủa trắng) + 2HCl
0.25đ
0.25đ
2
1
Phương trình hóa học: 
2CH4 C2H2 + 3H2
C2H2 + H2 C2H4
C2H4 + H2O C2H5OH ( rượu etylic)
C2H5OH + O2 CH3COOH + H2O
 ( axit axetic)
CH2 = CH2 (- CH2 – CH2 -)n (Poli etilen)
C2H5OH + CH3COOH CH3COOC2H5 + H2O
 ( etyl axetat)
C2H4 + HCl C2H5Cl ( etyl clorua)
C2H4 + H2 C2H6 (etan)
0.25đ
0.25đ
0.25đ
0.25đ
2
Gọi công thức tổng quát của Hidrocacbon là CxHy ( x, y )
PTHH: CxHy + ( x + )O2 xCO2 + H2O
Theo bài ra tỷ lệ thể tích CO2 : H2O = 1:1 
Vì là chất khí có số nguyên tử C 4 nên ta có 2 x 4
0.25đ
+ Trường hợp 1: x = 2. Công thức của H-C là C2H4 có CTCT là CH2 = CH2 
+ Trường hợp 2: x = 3. Công thức của H-C là C3H6 có các công thức cấu tạo phù hợp là:
CH2 =CH – CH3; 
0.25đ
+ Trường hợp 3: x = 4. Công thức của H-C là C4H8 có các công thức cấu tạo phù hợp là:
CH2=CH-CH2-CH3; CH3–CH=CH-CH3; CH2=C-CH3
 |
 CH3
 ; -CH3
0.25đ
0.25đ
3
1
a) Cho hỗn hợp A tan hết trong nước.
PTHH : 2Na + 2H2O 2NaOH + H2 (1)
 2Al +2NaOH + 2H2O 2NaAlO2 + 3H2 (2)
Gọi x, y lần lượt là số mol Na, Al trong hỗn hợp A ( x, y>0)
Theo PT 1, 2 để hỗn hợp A tan hết thì nNa: nAl = 
0.5đ
b) Khi mA = 16,9 (gam) và 
ta có phương trình: 23x + 27y = 16,9(I)
Theo PT 1: 
Theo PT 2: 
Ta có PT: 
Kết hợp I và II ta có hệ: 23x + 27y = 16,9
Giải hệ ta được: x = 0,5; y = 0,2. Vậy khối lượng của Na = 0,5.23= 11,5(gam)
 Khối lượng của Al = 0,2.27 = 5,4 (gam)
0.5đ
2
Cho 16,9 gam A ( Na = 0,5 mol; Al = 0,2 mol) vào dung dịch HCl 
nHCl = 2. 0,75 = 1,5 (mol)
PTHH: 2Na + 2HCl 2NaCl + H2 (3)
 2Al + 6HCl 2AlCl3 + 3H2 (4)
Vì nHCl = 1,5 > nNa + 3nAl = 1,1 (mol). Vậy HCl phản ứng dư.
Ta có : nHCl dư = 1,5 - 1,1 = 0,4 (mol)
0.25đ
Khi cho dung dịch KOH và dung dịch sau phản ứng vì có kết tủa HCl hết:
PTHH: KOH + HCl KCl + H2O ( 5)
	0,4	0,4
 3KOH + AlCl3 Al(OH)3 + 3KCl (6)
	3a	a	a
Có thể xảy ra : KOH + Al(OH)3 KAlO2 + H2O (7)
	b	b
0.25đ
Trường hợp 1: không xảy ra phản ứng 7. AlCl3 dư, KOH hết
a = 
nKOH = 0,4 + 0,3 = 0,7 (mol).
Vậy nồng độ dung dịch KOH là: CM =
0.25đ
Trường hợp 2: Xảy ra phản ứng 7. Sau phản ứng 6 AlCl3 hết, sau pứ 7 KOH hết Al(OH)3 dư = 0,1 (mol)
 a = 0,2 
 b = a – 0,1 = 0,1(mol) 
nKOH = 0,4 + 3a + b = 1,1 (mol)
Vậy nồng độ dung dịch KOH là: CM 
0.25đ
4
1
Gọi hóa trị của kim loại M trong phản ứng là n ( 1 n 3)
PTHH: 2M + nH2SO4 M2(SO4)n + nH2 (1)
Gọi số mol của M là x 
0.25đ
Theo PT 1: nhidro = 
Vì dùng dư 20% so với lượng phản ứng 
Khối lượng dung dịch H2SO4 đã dùng là: 
Theo định luật bào toản khối lượng:
mdung dịch sau phản ứng = mkim loại + mdung dịch axit – mhidro = Mx + 294nx - = Mx +293nx (gam)
0.25đ
Theo PT: nmuối = nM = nx (mol)
mmuối = nx(2M + 96)= Mx + 49nx
Ta lại có C%muối = 23,68%, khối lượng của muối = 
Ta có phương trình: Mx + 49nx = 
0.25đ
Giải PT ta được: M = 28n.
n
1
2
3
M
28 (loại)
56 (Fe)
84 (loại)
Vậy kim loại hóa trị II khối lượng mol = 56 là sắt (Fe)
Fe + H2SO4 FeSO4 + H2
0.25đ
2
 Hòa tan hoàn toàn hỗn hợp vào nước thu được dung dịch.
Cho từ từ dung dịch NaOH tới dư vào dung dịch chứa hỗn hợp. Lọc lấy kết tủa, nung ở nhiệt độ cao tới khối lượng không đổi được hỗn hợp hai oxit( FeO và CuO).
PTHH: CuCl2 + 2NaOH Cu(OH)2 + 2NaCl
 FeCl2 + 2NaOH Fe(OH)2 + 2NaCl
 Cu(OH)2 CuO + H2O
 Fe(OH)2 FeO + H2O 
Cho luồng khí H2 đi qua hỗn hợp oxit nung nóng đến