Giáo án Sinh học Lớp 9 - Tiết 18: Prôtêin - Năm học 2016-2017

Tuần 9 Ngày soạn 20/09/2016
Tiết 18 Ngày dạy 14/10/2016
Bài 18 PRÔTÊIN
I- MỤC TIÊU
 1. Kiến thức
 Nêu được thành phần hóa học và chức năng của prôtêin (biểu hiện thành tính trạng).
 2. Kĩ năng
 - Kĩ năng cơ bản: Kĩ năng quan sát, nhận biết kiến thức và phân tích.
 - Kĩ năng sống.
 3. Thái độ 
 Hứng thú với môn học.
II- CÁC PHƯƠNG PHÁP/ KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC CÓ THỂ SỬ DỤNG
 - Giải quyết vấn đề.
 - Vấn đáp – tìm tòi.
III- PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
 1. Giáo viên: Tranh phóng to H18 SGK/54.
 2. Học sinh: Xem bài trước ở nhà.
IV- TIẾN TRÌNH LÊN LỚP 
 1. KTBC
 * Câu hỏi: ARN được tổng hợp dựa trên những nguyên tắc nào ? Nêu bản chất của mối quan hệ theo sơ đồ gen ARN. 
 à HS trả lời: Sự tổng hợp ARN diễn ra theo nguyên tắc bổ sung và khuôn mẫu, do đó trình tự các nuclêôtit trên mạch khuôn của gen quy định trình tự các nuclêôtit trong mạch ARN.
 à GV nhận xét, cho điểm.
 2. Bài mới 
 * Khám phá: Prôtêin đảm nhận nhiều chức năng liên quan tới toàn bộ cấu trúc và hoạt động sống của tế bào, biểu hiện thành các tính trạng của cơ thể.
 * Kết nối:
Hoạt động 1: I- CẤU TRÚC CỦA PRÔTÊIN
HOẠT ĐỘNG CỦA GV
HOẠT ĐỘNG CỦA HS
NỘI DUNG
- GV thông báo sơ lược thành phần hóa học của prôtêin.
- GV nhấn mạnh: Đơn phân cấu tạo nên prôtêin là axit amin gồm 20 loại axit amin khác nhau và được cấu tạo bởi các nguyên tố C, H, O, N.
- GV treo tranh phóng to H18 SGK/54, yêu cầu HS quan sát.
- GV hỏi:
 + Vì sao prôtêin có tính đa dạng và đặc thù ?
 + Tính đặc trưng của prôtêin còn được thể hiện thông qua cấu trúc không gian như thế nào ?
- GV nhận xét và thông báo kiến thức về các bậc cấu trúc của phân tử prôtêin.
- HS lắng nghe.
- HS lắng nghe và ghi nhận.
- HS quan sát tranh và tìm hiểu kiến thức.
- HS trả lời:
à Tính đặc thù: thể hiện ở thành phần, số lượng và trình tự sắp xếp của các aa.
 Tính đa dạng: sự sắp xếp theo những cách khác nhau của hơn 20 loại aa.
 Đặc điểm cấu trúc theo nguyên tắc đa phân với hơn 20 loại aa đã tạo nên tính đa dạng và đặc thù của prôtêin.
à Thông qua cấu trúc bậc 3 (cuộn xếp theo kiểu đặc trưng cho từng loại prôtêin), bậc 4 (số lượng, số loại chuỗi aa).
 HS khác nhận xét, bổ sung.
- HS lắng nghe và ghi nhận.
I- Cấu trúc của prôtêin
- Đơn phân cấu tạo nên prôtêin là axit amin, gồm 20 loại axit amin khác nhau và được cấu tạo bởi các nguyên tố C, H, O, N.
- Trình tự sắp xếp khác nhau của hơn 20 loại axit amin tạo nên tính đa dạng của prôtêin.
- Tính đặc trưng của prôtêin là do mỗi phân tử prôtêin đặc trưng về thành phần, số lượng, trình tự sắp xếp của các loại axit amin, đồng thời còn đặc trưng bởi cấu trúc không gian, số chuỗi axit amin.
- Cấu trúc không gian của prôtêin có 4 bậc:
 + Bậc 1: là trình tự sắp xếp các axit amin trong chuỗi axit amin.
 + Bậc 2: là chuỗi axit amin tạo nên các vòng xoắn lò xo đều.
 + Bậc 3: là dạng hình không gian 3 chiều.
 + Bậc 4: là cấu trúc của 1 số loại prôtêin.
Hoạt động 2: II- CHỨC NĂNG CỦA PRÔTÊIN
(Chú ý: Lệnh ▼ SGK/55 không yêu cầu HS trả lời)
HOẠT ĐỘNG CỦA GV
HOẠT ĐỘNG CỦA HS
NỘI DUNG
- GV giảng giải 3 chức năng của prôtêin:
 + Chức năng cấu trúc.
 + Chức năng xúc tác các quá trình trao đổi chất.
 + Chức năng điều hòa các quá trình trao đổi chất.
- GV cho HS ghi bài.
- HS lắng nghe và tìm hiểu 3 chức năng của prôtêin.
à Cấu trúc.
à Xúc tác.
à Điều hòa.
- HS ghi nhận.
II- Chức năng của prôtêin
a. Chức năng cấu trúc:
b. Chức năng xúc tác các quá trình trao đổi chất: 
c. Chức năng điều hòa các quá trình trao đổi chất:
 Như vậy, prôtêin đảm nhiệm nhiều chức năng liên quan đến toàn bộ hoạt động sống của tế bào, biểu hiện thành tính trạng của cơ thể.
 3. Củng cố - Luyện tập 
 * Thực hành/ luyện tập:
 - Tính đa dạng và tính đặc thù của prôtêin do những yếu tố nào xác định ?
 - Vì sao nói prôtêin có vai trò quan trọng đối với tế bào và cơ thể ?
 * Vận dụng: Cho HS làm bài tập 3, 4 SGK/56.
 Gợi ý: BT3: Đáp án đúng: a.
 BT4: Đáp án đúng d.
 4. Dặn dò - Hướng dẫn HS tự học ở nhà
 - Học bài, trả lời câu hỏi 1, 2, 3, 4 SGK/56 vào vở.
 - Xem trước bài 19: mục I, II.
V- Bổ sung của đồng nghiệp và bản thân
..
..
..
..
..