Giáo án Sinh học Lớp 9 - Tiết 16: ADN và bản chất của gen - Năm học 2016-2017

Tuần 8 Ngày soạn 15/06/2016
Tiết 16 Ngày dạy 07/10/2016
Bài 16 ADN VÀ BẢN CHẤT CỦA GEN
I- MỤC TIÊU
 1. Kiến thức
 - Nêu được cơ chế tự nhân đôi của ADN diễn ra theo nguyên tắc: bổ sung, bán bảo toàn.
 - Nêu được chức năng của gen.
 2. Kĩ năng
 - Kĩ năng cơ bản: Kĩ năng quan sát, phân tích và hoạt động nhóm.
 - Kĩ năng sống.
 3. Thái độ 
 Hứng thú với môn học. 
II- CÁC PHƯƠNG PHÁP/ KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC CÓ THỂ SỬ DỤNG
 - Vấn đáp – tìm tòi.
 - Dạy học nhóm.
III- PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
 1. Giáo viên: Tranh phóng to H16 SGK/48.
 2. Học sinh: Xem bài trước ở nhà.
IV- TIẾN TRÌNH LÊN LỚP 
 1. KTBC
 * HS1: Vì sao ADN có tính đa dạng và đặc thù ?
 à HS trả lời: - ADN có tính đặc thù do số lượng, thành phần và đặc biệt là trình tự sắp xếp các nuclêôtit.
 - Bốn loại nuclêôtit sắp xếp khác nhau tạo nên tính đa dạng của ADN.
 - Tính đa dạng và đặc thù của ADN được chi phối do ADN cấu trúc theo nguyên tắc đa phân với 4 loại đơn phân: A, T, G, X.
 * HS2: Một đoạn mạch đơn của phân tử ADN có trình tự sắp xếp như sau:
– A – T – G – X – T – A – G – T – X
 Hãy viết đoạn mạch đơn bổ sung với nó.
 à HS lên bảng: Đoạn mạch bổ sung có trình tự các đơn phân như sau:
– T – A – X – G – A – T – X – A – G 
 à GV nhận xét, cho điểm.
 2. Bài mới 
 * Khám phá: Gen và ADN có mối liên hệ gì với nhau, mời các em cùng tìm hiểu ở bài hôm nay.
 * Kết nối:
Hoạt động 1: I- ADN TỰ NHÂN ĐÔI THEO NHỮNG NGUYÊN TẮC NÀO ?
HOẠT ĐỘNG CỦA GV
HOẠT ĐỘNG CỦA HS
NỘI DUNG
- GV treo tranh phóng to H16/48 và giới thiệu sơ đồ tự nhân đôi của phân tử ADN.
- Yêu cầu HS thảo luận, trả lời câu hỏi lệnh ▼ SGK/48:
 + Quá trình tự nhân đôi đã diễn ra trên mấy mạch của ADN ?
 + Trong quá trình tự nhân đôi, các loại nuclêôtit nào liên kết với nhau thành từng cặp ?
 + Sự hình thành mạch mới ở 2 ADN con diễn ra như thế nào ?
 + Có những nhận xét gì về cấu tạo giữa 2 ADN con và ADN mẹ ?
- GV nhận xét và tóm tắt:
 Sự tự nhân đôi của ADN diễn ra theo nguyên tắc khuôn mẫu, bổ sung và bán bảo toàn (tính đặc thù này chỉ có ở ADN).
- HS quan sát tranh, lắng nghe và tìm hiểu kiến thức.
- HS thảo luận theo nhóm, thống nhất ý kiếnphát biểu:
à Diễn ra trên cả 2 mạch đơn của ADN.
à A liên kết với T, G liên kết với X.
à Đang dần được hình thành đều dựa trên mạch khuôn của ADN mẹ và ngược chiều nhau.
à Cấu tạo của 2 ADN con giống nhau và giống ADN mẹ.
 HS khác nhận xét, bổ sung.
- HS lắng nghe và ghi nhận.
I- ADN tự nhân đôi theo những nguyên tắc nào ?
- Quá trình tự nhân đôi của ADN diễn ra theo nguyên tắc bổ sung và nguyên tắc giữ lại một nửa.
- Hai ADN con được tạo ra giống ADN mẹ. Đây là một đặc tính xác định ADN là cơ sở phân tử của hiện tượng di truyền.
Hoạt động 2: II- BẢN CHẤT CỦA GEN
HOẠT ĐỘNG CỦA GV
HOẠT ĐỘNG CỦA HS
NỘI DUNG
- Gọi 1 HS đọc thông tin SGK/49.
- GV nhấn mạnh:
 ADN (nhân tố di truyền) của Menđen, các nhà khoa học đã xác định gen nằm trên NST và bản chất hóa học chủ yếu của nó là ADN.
- 1HS đọc bài. Lớp lắng nghe.
- HS lắng nghe và ghi nhận.
II- Bản chất của gen
 Bản chất hóa học của gen là ADN.
 Hoạt động 3: III- CHỨC NĂNG CỦA ADN
HOẠT ĐỘNG CỦA GV
HOẠT ĐỘNG CỦA HS
NỘI DUNG
- Gọi 1 HS đọc thông tin SGK/49.
- GV giảng giải và chốt lại hai chức năng của ADN.
- 1HS đọc bài. Lớp lắng nghe.
- HS lắng nghe và ghi nhận.
III- Chức năng của ADN
- Lưu giữ và truyền đạt thông tin di truyền.
- ADN có vai trò quan trọng với sự sinh tồn của sinh vật.
 3. Củng cố - Luyện tập
 * Thực hành/ luyện tập: 
 - Mô tả sơ lược quá trình tự nhân đôi của ADN.
 - Nêu bản chất hóa học và chức năng của gen.
 * Vận dụng: Cho HS làm bài tập 4 SGK/50.
 Gợi ý: 2 đoạn mạch ADN con:
 ADN con 1: mạch 1 (cũ) - A – G – T – X – X – T –
 mạch mới - T – X – A – G – G – A –
 ADN con 2: mạch mới - A – G – T – X – X – T –
 mạch 2 (cũ) - T – X – A – G – G – A – 
 4. Dặn dò - Hướng dẫn HS tự học ở nhà
 - Học bài, trả lời câu hỏi 1, 2, 3, 4 SGK/50 vào vở.
 - Xem trước bài 17: mục I, II.
V- Bổ sung của đồng nghiệp và bản thân
..
..
..
..
..